کلأچئه (کلاچاى)، لطره، همیشک کاسپی دریا

گیلک خلکˇ رئه
کلأچئه (کلاچاى)، لطره، همیشک کاسپی دریا

latre.blogfa.com

وبمجی
<-- Start v6rg.com Gil6ki Calendar -->
Gil6ki Calendar
<-- End v6rg.com Gil6ki Calendar -->

۶ مطلب در مرداد ۱۳۹۳ ثبت شده است

خودا نؤمی




سوتته هسأشئر نؤسالئبه



1.

Nöruz Bөl!

Vөnăl Ki Gilөkön ө Dil Bөsujө

Vөnăl Ki Gilөk Xu Mace'ä Bөdujө

Vөnăl Ki Qөm Vө Dil ө Dөl Bөmujө

 

نوروزبل!

ونال کی گیلکؤنˇ دیل بسوجه

ونال کی گیلک خو مچه' بدوجه

ونال کی غم وه دیلˇ دل بموجه



2.

Gilөki Andi Xujirө Gө Tө'rө Yăd'ă'šunө

Săat ö Săniyө ö ZөmөtDөvăr

 

گیلکی أندی خوجیره گه تهره یاداشونه

ساأت ؤ سانیه ؤ زمتدوار



3.

Gilөki Andi Xujirө Gө Tө'rө Yăd'Avөrө

Vä Gulăz Böni Ti Mări Zөvönө

 

گیلکی أندی خوجیره گه تهره یادأوره

وأ گولاز بؤنی تی ماری زوؤنه

 


۳ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰ ۲۲ مرداد ۹۳ ، ۰۹:۰۱
Damön lөtrij
خودا نؤمی

سال 1588 شمه ره موارک ببون


بون سال 88 تقویمˇ خاله بنأم تونین جیرأکشین

سال 88 گیلکی تقویم
۳ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰ ۱۶ مرداد ۹۳ ، ۱۲:۳۶
Damön lөtrij

گوشهای از سرمقالهی جناب آقای پوراحمد جکتاجی در گیلهوا 130 (سیا-دیا 1587):

 

اتفاقی که در مزارع جلگهای گیلان میافتد مشابه اتفاقی است که پیشتر در نوار ساحلی دریا و بعد در مراتع و دامنه جنگلها افتاده است و طبیعت گیلان را که از آن ِ همهی گیلانیان و هموطنان است دستخوش آشفتگی و انواع آلودگیها کرده است. زمانی حدود 20 سال پیش برادران مازندرانی ما، به ویژه آملیها و بابلیها که قبلن اراضی کشاورزی خود را بر اثر بروز پدیدهی مشابه از دست داده بودند به گیلان سرازیر شدند و زمینهای کشاورزی را میخریدند، موضوع چنان جدّی شد که آیتالله احسانبخش امام جمعه وقت رشت در تریبون نماز جمعه به کشاورزان هشدار داد و به مسئولان اخطار کرد که جلوی فروش زمین و تغییر کاربری را بگیرند. کاری که در حال حاضر به جد گرفته نمیشود. خوب بود خریداران آملی و بابلی زمینهایی را که میخریدند با توان مالی خود و به مدد ماشینآلات و عشق به کار و تولید باز به زراعت میپرداختند؛ خریداران امروز نه تنها کشاورز نیستند که از هر جای تهران و کلانشهرها به قصد امحاء کشاورزی و ساختن صرفن ویلا برای گذراندن دورهی تعطیلات و اوقات فراغت آمده و دست به خرید زمین میزنند. تأسفبارتر اینکه بیشتر فروشندهگان این زمینها ناگزیر میشوند بعدن به عنوان سرایدار و نگهبان ویلاها بر سر زمینی که خود روزی مالک آن بودند در ازای مبلغی ناچیز کشیک بدهند و نگهبانی کنند.

.

ویلاسازی هم متر و معیاری دارد. جای خاص و روال خاص و ساختوساز خاص خود را دارد. اگر قرار باشد هرکس، هرجا را خواست بخرد و با سلیقهی خود بسازد که هماهنگی با محیط و معماری محل نداشته باشد، آنچنان که اکنون به چشم میآید نه فقط منطقی نیست و زیبا نیست که ویرانگر است. دیگر نه از کشاورزی نشانی خواهد ماند نه از طبیعت بکر موجود نمادی، نه از هویت بومی و وحدت قومی. ترکیب جمعیتی و ذائقهی فرهنگی به هم میخورد مشکلات اجتماعی بروز میکند. طبیعت گیلان عوض میشود، دیگر حتی برای گردشگران هم مقبولیتی نخواهد داشت. آنگاه پای توریسم هم از منطقه میافتد و آخرین بارقهی امید، نقش برآب میشود.

باید کمپینی برای نجات این مشکل تشکیل داد. باید نهشضتی ایجاد کرد که مردم به آگاهی و هشیاری برسند و اتفاقن مدیران اجرایی در ایجاد این کمپین و برپایی نهضت باید کمک حال مردم باشند و شوق اعتراضات را دامن بزنند. مگر ایران چقدر نوار سبز ساحلی و جنگلی و سرزمین نمور و بارانی دارد که مسئولان اجرایی نسبت به این امر این همه بیتوجه  بیاحساسند. مسئولان اگر عمق فاجعه را در نیابند و جلوی این روند را نگیرند، تاوان سختی از نظر وجدان کاری و مسئولیت ملی خواهند داشت و اگر با مردم همراه باشند و در ایجاد این نهضت یاری کنند،  مطمئنن قدم خیری برداشتهاند که هیچگاه از یاد و خاطر مردم فراموش نخواهد شد.

گیلانی دلواپس است. برای کشاورزی در حال احتضارش، برای صنعت عقیمش و برای طبیعت در حال نابودیاش، برای بقای خود و ابقای سرزمینش، برای حال و آیندهاش. مسئولان دورهی تدبیر و امید چه راهکاری برای رفع این دلواپسی دارند؟ به واقع دلواپسیم. دلواپس داشتههای خود که از دستمان میرود و دلواپس آینده.

۰ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰ ۱۳ مرداد ۹۳ ، ۱۳:۱۰
Damön lөtrij

Ămu Vä Buxönim, Vä Banivisim, Vä Bištöbim, Agөr Nuxönim ö Nanivisim ö Ništöbim Ami Hamө Cө'ë Yădănim, Dө Nөm-Nөm'ë Gilөki Amrä Qөribi Kunim, Dө Xudi Gilөki Ami Ši Niyө, Hutö Gө Tă Isө Ami Zăkön Gilөki Nuxöndөn, Hutö Gө Gilөki Gөb Nazөnөn, Ruzi Rөsөnө Gө Dө Asä Gilөkiyө Ništöbөnөn, Iyөndөr'ө Gө Ămu Vä Xu Vөzifө'ä Durös Өnjäm Bөdim. Agөr Ămu I Zөmөtө Mën Gilөki Nanivisim ö Nögim Dө Ami Zăkön Gilөki'yө Hөttă Ištösө Mannën, ö Vөxti Tu Ti Vөr Hikas Gilөki Gөb Nazөnө Dө Ci Intizări Däri Gө Zäk'ө Gilөki Hali Bөbun?

Hin ө Väsөr ө Gө Vä Tă Tunim Banivisim ö Bögim Tă Bazin Nogun Hikas Ami Väsөr Cizi Nөnë, Tă Mannisө’bun Bөhönө Bөyrөn Gө Hikas Ami Fikr Dannө'bö yö Amө'rө Hikөs Niyămut. Vä Andi Banivisim Gө Dө Hikөs Mannisө'bun Bөgun Gilөki Xăli Yөtө Šөfăi Zөvön Isө ö Mannë Nivištө Bөbun.

Gilөki Amrä Vä Bөzivim, Vä Nafөs Bakөšim.

 

۰ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰ ۱۲ مرداد ۹۳ ، ۱۳:۴۵
Damön lөtrij

متن زیر بی کم و کاست مقاله ای ست از خانوم طیبه علیپور پس بیاموزیم

 

 

جشن آیین جوکول چینی در گیلان قدیم .
جوکول جوانه نارس برنج است که نوید رسیدن فصل برداشت و دسترنج چند ماه کارو تلاش بی وقفه را به کشاورز میدهد..
در گذشته این مراسم در جای جای گیلان عزیز به شکلهای متفاوتی اجرا میشد که در ان کشاورزان جوکول را قبل از برداشت برنج به عنوان تحفه خوشه زدن محصول نزد بزرگان می‌بردند و هدایا دریافت می‌کردند.
جوکول چینی در روستای بالاشاده
لاهیجان
مردم روستا با وسیله ای با نام داره که مثل داس است،بر روی خوشه های برنج که هنوز نرسیده می کشند، و دانه های برنج را جدا می کنند. که این کار داخل مزرعه صورت می گرفت.بعد این دانه ها را هنگام شب داخل دنگ (از تنه درخت ساخته شده بوده که داخل آن تهی بوده)ریخته و با جانسه (وسیله چوبی) روی دانه ها می کوبیدند تا شلتوک را از دانه ها جدا کنند،که معمولا هر دو نفر مقابل هم می ایستادند و اینکار را انجام می دادند.
حال به این دانه های برنج جدا شده از شلتوک جوکول می گفتند که به ان شکر اضافه نموده ومزین به برگ ریحان می کردندو آن را بین مردم بالاشاده توزیع می کردند ، این مراسم معمولا” یکماه قبل از درو برنج ( برنج واوینی ) انجام می گرفت .
جوکول قند زنی در مراسم عروسی از کارهائی که یاوری دختران دم بخت را می طلبیددر برپایی مراسم قبل ازدواج، جوکول چینی بود.. جوکول ،خوشۀ نیمه رس شالی که تازه دانه بسته سنبله هایش را غلاف سایه می کشند،دسته می کنند و دانه اش را روی آتش برشته می کنند و به آن شکر و ادویه می زنند، تحفه ای است که قدیم برای اربابان می بردندو نوعروسان و دختران نامزد دار برای خانوادۀ شوهر شان تهیه می دیدند.جوکول کشی نو عروسان در روستا های اطراف لاهیجان و شرق گیلان تفصیل بیشتری دارد.
در روستا های بالامحله و پایین محله پاشاکی سیاهکل ،جوکول کشی که «جوکول قند زنی» نامیده می شود، با یاوری زنان هر دو خانواده انجام می گیرد .به این ترتیب که کار چیدن خوشه ها با عروس و همراهانش می باشد و برشته کردن و درست کردن آن با زنان خانواده داماد است؛ برای کار قبلا” خبر می دهند و به خانۀ عروس می روند .

 

۰ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰ ۱۱ مرداد ۹۳ ، ۱۳:۵۰
Damön lөtrij

اێ دۊنیا مئن هیچچێ مطلق نێیه، همه چێ نسبێ هێسه ؤ خئلێ چێزؤن وراکۋنا.

مثن یێ دؤره مئن گۊنن فلان چێز خۊجێره ؤ هۊ چێز مألۊم نێیه تا 50 سال بزؤن هنده خۊجێر ببۊن ؤ، ممکنه بد ببۊن.

آمۊ اێیه نێوێسێنێم ؤ نێوێسێنێم. اێسه اگر هرکس خۊ مێجه مئن أمی همرأ مۊوافق یا موخالف اێسه ببۊن. ممکنه 20 سال بعد أمێ گب برد بدأره و مألۊم نێیه شایدن أمهره بگۊن خارجێ ؤ ... (هۊجۊر گه تاسه هر دۊ جۊره بدئیم).

ولێ عقبنێشتن اۊ کارێ نێیه گه وأ بؤنێم. وأ بنوێسێم ؤ بۊخؤنێم ؤ بؤگێم. تا ناقلن اگرن دئه نۊگذأشتن بنوێسێم ؤ بؤگێم ؤ بۊخؤنێم، دئبخؤنˇ وأسر خؤندهشا بنأ بێم تا أمێ کرد ؤ کارؤنˇ سر وێر بؤنن.


I Dunyă Mën Hicci Motlaq Niyө, Hamө Ci Nөsbi Hisө ö Xëli Cizön Vөräkünă

Masan Yi Dörө Mën Gunөn Fөlăn Ciz Xujirө ö Hu Ciz Mälum Niyө Tă Pөnjă Săl Bazön Xujir Bөbun ö Momkөnө Bad Bөbun.

Ămu Iyө Nivisөnim ö Nivisөnim. Isө Agөr Har Kөs Xu Mijө Mën Ami Hamrä Muvăfөq Yă Muxălөf Hisө Bөbun. Momkөnө Bis Săl Bäd Ami Gөb Bord Bөdärө ö Mälum Niyө, Šăyөd Amө'rө Bөgun Xărөji ö ... (Hujur Gө Tă'sө Har Du Jurө Bөdëym

Vөli Aqөb Ništөn U Kări Niyө Gө Vä Bönim. Vä Banivisim ö Buxönim ö Bögim. Tă Năqөlөm Agөr'өn Dë Nugzäštөn Banvisim ö Bögim ö Buxönim, Dëbөxön ө Väsөr Xöndө'Šă Bөnä bim Tă Ami Kөrd ö Kărön ө Sөr Vir Bönөn.

 

۰ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰ ۱۱ مرداد ۹۳ ، ۱۳:۴۳
Damön lөtrij